De architecten
Dat de architectuur van het nieuwe gebouw van Beeld en Geluid bijzonder is, blijkt al na een blik op de glasgevel en een blik op de binnenzijde van het gebouw. Sinds de oplevering duiken afbeeldingen van het gebouw op in talloze publicaties, waaronder de New York Times en het Architectuur Jaarboek 2006. Bij die laatste siert Beeld en Geluid het omslag.
In de nieuwbouw was behoefte aan archief- en depotruimten, technische werkruimten, een multimediabibliotheek, een publieksattractie, kantoor- en vergaderruimten, maar ook aan een bedrijfs èn publieksrestaurant, een klantenservice, videozalen en een studiecentrum. Van meet af aan stond een gebouw voor ogen dat ?een substantiële bijdrage levert aan het Nederlandse culturele landschap, door zijn functie, aantrekkingskracht èn verschijning?. Na een uitgebreide selectieprocedure bleek het ontwerp van Neutelings Riedijk Architecten deze voorwaarden het dichtst te benaderen.
Neutelings Riedijk Architecten ontwierp een gebouw waar, binnen een kleurrijke huls, de afzonderlijke taakstellingen van Beeld en Geluid met een eigen behuizing en bouwvolume zichtbaar bleven. Een hoog òp-, en laag nèèrgaande vide beheerst met zijn vele trapvormen het ontwerp. Dit atrium verbindt als een centrale hal de afzonderlijke delen van de organisatie. Er is hierbij gekozen voor één, gemeenschappelijke ingang voor alle gebruikers van het gebouw. Terwijl voor deze gebruikers, onafhankelijk van hun bestemming, de diverse andere onderdelen of functies van Beeld en Geluid voortdurend zichtbaar zijn.
Bekijk hier een interview met de architecten.
Onderdelen van het gebouw
Het Atrium
In het ontwerp is het atrium een spectaculair element. Die ruimte verbindt alle onderdelen met elkaar: archieven en depots, media experience, klantenservice en kantoren. Van 16 meter onder de grond tot 26 meter boven de grond: alle onderdelen zijn met elkaar verbonden door deze ruimte van lucht en licht.
Kantoren
Bij Beeld en Geluid werken circa 200 medewerkers. Het betreft documentalisten, medewerkers klantenservice, medewerkers voor het behoud en beheer van de collecties, educatieve en tentoonstellingsmedewerkers, publieksbegeleiders, vrijwilligers en stafdiensten.
Binnen de mantel van de gekleurde glaspanelen die de uiterlijke vorm van het gebouw van Beeld en Geluid zo kenmerken, is aan de gehele westgevel een iets wig,-of schegvormig kantoorgebouw van 7 verdiepingen geplaatst. Deze wigvorm ontstaat door de aan de binnenzijde van gebouw gelegen kantoorgang van 2 meter aan de zuidzijde, te laten uitdijen tot 6 meter aan de noordzijde.
Op de glazen scheidingswand tussen kantoorgebouw en atrium zijn een met grof, gezandstraald raster foto?s aangebracht van bekende tv- en radio personen. Deze wand heet de Wall of Fame.
De depots
De depots van Beeld en Geluid vormen, ook letterlijk, het fundament van de organisatie. Dit archiefdeel van het gebouw heeft een robuuste en monumentale uitstraling, als die van een klassiek pakhuis.
Vijf bouwlagen diep bieden zij de bezoeker een overweldigende aanblik. Deels veroorzaakt door de warme, oranje rode gloed van de looppaden, die zich door de centrale hal verspreidt, maar ook door de architectonische vormgeving die als een wig de depots in twee wanden uiteen splijt. Zij vormen een canyon die met een loopbrug door elke bezoeker genomen èn ondergaan wordt.
De depots en archieven liggen op de lagen ?2 tot en met ?5 van het gebouw.Hierin zijn 4 verschillende klimaatzones opgenomen om een juiste conservering van de audiovisuele materialen te waarborgen. De temperatuur in deze depots bedraagt gemiddeld 12, 16, 18 of 19 °C, met een specifieke luchtvochtigheid. In de depots is, grotendeels door middel van rolstellingen, totaal 42 km. aan schaplengte gerealiseerd, waarop 700.000 uur audio-visueel materiaal zijn plaats vindt. Ook zijn er 20.000 museale objecten ondergebracht.
De Klantenservice
Om naar de klantenservice te komen gaat de archiefbezoeker nà de canyon brug een trap af, waarna een tweede loopbrug hem opnieuw over de canyon en naar de klantenservice leidt. Ook hier overheerst de stevige oranje kleur, waardoor de binding met de lagere, tevens aan overzijde zichtbare, depotgangen gehandhaafd blijft. In deze klantenservice zijn in 4 half open ruimtes, de ?cockpits?, op totaal 16 posities de catalogi van het archief van Beeld en Geluid te raadplegen. De diverse view- en luisterruimtes zijn op ?2 gelegen en vanuit de klantenservice met een eigen trap toegankelijk.
De Beeld en Geluid experience
De Beeld en Geluid experience bestaat uit een naar boven toe breder wordend, trapvormig volume, dat aan het plafond lijkt te zijn opgehangen. Dit gebouwdeel is aan de atriumzijde geheel bekleed met vierkante aluminium platen van 55 x 55 cm.
Wanneer de bezoeker vanuit de centrale hal omhoog gaat, komt deze in de introductie ruimte van de Beeld en Geluid experience, deze lobby biedt tevens toegang tot de grote filmzaal. Een etage hoger bevindt zich nog een kleinere filmzaal met vlakke vloeropstelling, waar zich tegenover een expositie ruimte bevindt van 22 x 22 meter. Deze ?blauwe zaal? is bestemd voor wissel-tentoonstellingen. De kleur, ?chroma key? blauw overheerst overigens in alle ruimtes van dit gebouwdeel.
Vanuit de hal van de tweede verdieping voert een brede trap naar de grote expositieruimte, de Beeld en Geluid experience. Samen met de tussenvloeren biedt deze hal 3300 m² expositieruimte, gevuld door 15 paviljoens. Over de gehele lengte van deze ruimte bevindt zich een uitrolbaar projectiescherm waarop elk uur een korte multimedia presentatie is te zien. Het oprolbare projectiescherm is met zijn 42x4 meter op dit moment het grootste in zijn soort in Europa.
Het Grand Café
Een lui aflopend, trapvormig deel van de centrale hal is ingericht als terras en dient als rustig gelegen Grand Café voor elke bezoeker van Beeld en Geluid. Het grand-café heeft een capaciteit voor 200 personen. Terwijl het ?schoolcafé?, ingericht met vaste banken en tafels, ruimte biedt aan groepen tot maximaal 36 personen.